İşyeri Haczi – İşyerine Hacze Geldiler Ne Yapmalıyım?

Bu yazı dagdevirenyagiz.av.tr’de yayınlanmıştır. Tamamını okumak için buraya tıklayınız.

İşyerinize başkasının borcundan dolayı hacze gelindiyse istihkaklı haciz söz konusudur. İşyerinize kendi borcunuzdan dolayı hacze gelindiyse ve vergi levhası sizin adınıza ise yapabileceğiniz şeyler daha azdır. Alacaklı vekili ve haciz memuru çok hızlı bir şekilde işlemlere başlar. Haciz mahalinde borçlu olarak ya da üçüncü kişi olarak vereceğiniz beyanlar çok önemlidir. Hak kaybına uğramamak için mutlaka bir avukata ulaşmalısınız.

Haciz ve icra işlemleri çok hızlı ilerleyen, sürelerin çok kısa olduğu, alacaklıların birbiriyle yarıştığı çok stresli bir alandır. Bu alanda avukatsız ilerlemeye çalışırsanız haksız hacizlere karşı bir şey yapamaz, hakkınızı savunamaz bir durumda kalır hem malınızdan hem işletmenizden olursunuz.

Temelde aynı olmakla birlikte pratikte ev haczi ile işyeri haczi epey farklıdır. Ev haczi için yazımızı okuyabilirsiniz. Ancak işyeri haczi ekonomik risk bakımından her zaman daha hayatidir.

İşyeri Haczi Nedir?

İki türlü haciz vardır: Kaydi haciz (hükmi haciz/hukuki haciz) ve fiili haciz (muhafazalı veya muhafazasız). İşyerine gelen haciz kaydi haciz veya fiili haciz olabilir. Kaydi hacizse şirketin aracına, gayrimenkullerine haciz konulmuştur. Vaya alacaklı olduğunuz icra dosyalarındaki hak ve alacaklarınız haczedilmiş olabilir. Üçüncü kişilerdeki alacaklarınız haczedilmiş olabilir, yani borçlularınıza veya iş yaptığınız müşterilerinize İİK 89/1 kapsamında haciz ihbarnamesi gönderilmiş olabilir. 89/1 haciz ihbarnamesi kısa ve öz olarak şu demektir: “bu kişi artık bana borçlu, buna yapacağın bir ödeme varsa artık bana yapacaksın.” Tarafı olduğunuz icra dosyalarını inceleyerek bu durumdan haberdar olabilirsiniz.

Eğer fiili hacizse, o zaman işyerinize haciz memuru, avukat ve polis gelir. Polis güvenliği sağlamak ve işlemin engellenmemesi için mahalde bulunur. Avukat da alacaklının avukatıdır. Alacaklı vekili olarak avukat, işyerine mahalde bulunan malların haczini talep etmek ve mümkünse malları muhafaza altına almak için gelmiştir.

Haciz İle Muhafaza Arasındaki Fark Nedir?

Haciz, malın hukuken takip dosyasına bağlanmasıdır. Muhafaza ise malın borçlunun elinden alınarak yediemine veya depoya teslim edilmesi gibi fiilî koruma işlemidir.

İİK m. 88 uyarınca:

• para ve kıymetli şeyleri icra dairesi muhafaza eder,

• diğer taşınırlar, masrafı alacaklıdan peşin alınarak muhafaza altına alınabilir,

• alacaklı kabul ederse mal, istendiğinde teslim edilmek şartıyla geçici olarak borçlu veya üçüncü kişi nezdinde bırakılabilir,

• haczedilmiş fakat muhafaza edilmemiş mal, satış aşamasında muhafaza altına alınabilir veya alıcıya teslime hazır hâle getirilebilir.

 Bu nedenle “tutanağa yazıldıysa eşya hemen götürülür” demek de, “haczedilen mal kesinlikle yerinde kalır” demek de doğru değildir.

İşyeri Haczi İçin Mahkeme Kararı Gerekir Mi?

Hayır, işyeri haczi için mahkeme kararı gerekmez. Sırf ticari işyeri olarak kullanılan bir yerde haciz yapılması için konut haczindek İİK 79/a onayı aranmaz. İcra takibinin haciz aşamasına gelmiş olması ve alacaklının haciz talebi üzerine icra dairesince işlem yapılması yeterli olabilir. Bununla birlikte adres aynı zamanda konut olarak kullanılıyorsa veya işyeri ile konut bölümleri iç içeyse özel değerlendirme gerekir.

Mahkeme kararı gösterilmediği gerekçesiyle görevlilere fiziksel olarak engel olmak doğru değildir. Bunun yerine dosya numarasını, haciz talebini ve işlemin dayanağını sorun; konut niteliği varsa bunu söyleyip tutanağa yazdırın. Usulsüzlük iddiası sonradan icra mahkemesi önüne taşınabilir.

İşyerine Ne Zaman Hacze Gelinir?

İşyeri haczi ne zaman gelir bunu bilmek mümkün değildir. Kural olarak size karşı başlatılan icra takibi kesinleştikten sonra haciz isteme yetkisi doğar. Takip kesinleştikten birkaç gün sonra alacaklı vekili şirketinize hacze gelebilir. İhtiyati hacizde ise kesinleşme şartı yoktur, süreç çok daha hızlı olur.

İşyerine Hacze Gelmeden Önce Haber Verilir Mi?

Hayır, genellikle işyerinize hacze gelmeden önce size haber verilmez. Çoğu durumda alacaklı taraf, hacze habersiz gitmeyi tercih eder. Ancak bazı durumlarda sizi ödemeye zorlamak için yakında hacze geleceklerini söyleyebilirler. Hukuken de haczin size haber verilmesi gerekmez, dolayısıyla “hacizden haberim yoktu” demek, işlemi geçersiz hâle getirmez.

Borçlu haciz yerinde değilse ve hemen hazır edilmesi mümkün değilse haciz gıyabında yapılabilir. İcra görevlisi, şartları varsa kilitli yer ve dolapların açılmasını isteyebilir; gerektiğinde bunlar zorla açtırılabilir. Bu yetkiler İİK m. 80 kapsamında düzenlenmiştir.

Haciz tutanağı düzenlenirken borçlu veya adına tebligat almaya yetkili kişi bulunmuyorsa, İİK m. 103 (103 davetiyesi) uyarınca borçlu tutanağı inceleyip diyeceğini bildirmesi için icra dairesine davet edilir. Haciz sırasında yetkili kişi varsa tutanak örneği ona verilir ve ayrıca haber verilmez.Haciz tutanağı düzenlenirken borçlu veya adına tebligat almaya yetkili kişi bulunmuyorsa, İİK m. 103 uyarınca borçlu tutanağı inceleyip diyeceğini bildirmesi için icra dairesine davet edilir. Haciz sırasında yetkili kişi varsa tutanak örneği ona verilir ve ayrıca haber verilmez.